Giriş

Yıldırım düşmesi veya elektrik şebekesinde oluşan ani gerilim yükselmeleri; televizyon, kombi, modem, güvenlik kamerası, inverter, güneş enerjisi sistemi ve elektrik panolarında binlerce liralık hasara neden olabilir.

Bu riskleri önlemenin en etkili yolu ise parafudr (Surge Protective Device – SPD) kullanmaktır.

Bu rehberde parafudrun ne işe yaradığını, hangi tiplerin bulunduğunu ve doğru parafudrun nasıl seçileceğini adım adım anlatıyoruz.

Parafudr Nedir?

Parafudr; yıldırım veya şebekeden gelen ani yüksek gerilim darbelerini toprağa aktararak elektrik tesisatını ve bağlı cihazları koruyan koruma elemanıdır.

Normal çalışma sırasında devreye müdahale etmez.

Ancak ani bir gerilim yükselmesi oluştuğunda milisaniyeler içerisinde devreye girerek fazla enerjiyi toprağa yönlendirir.

Bu sayede elektronik cihazlar zarar görmez.

Parafudr Ne İşe Yarar?

Doğru seçilmiş bir parafudr;

• Elektronik cihazları korur.
• Kombi kartlarının yanmasını önler.
• Modem ve ağ ekipmanlarını korur.
• Güvenlik kameralarının ömrünü uzatır.
• PLC ve otomasyon sistemlerini korur.
• Güneş enerji sistemlerini korur.
• Elektrikli araç şarj istasyonlarının elektronik kartlarını korur.

Parafudr Nerelerde Kullanılır?

Parafudr;

• Konutlarda
• Apartman panolarında
• Fabrikalarda
• AVM’lerde
• Hastanelerde
• Veri merkezlerinde
• GES (Güneş Enerji Sistemleri)
• Elektrikli araç şarj istasyonlarında kullanılır.

Parafudr Tipleri

Tip 1

Doğrudan yıldırım riskinin bulunduğu tesislerde kullanılır.

Genellikle;

• Paratonerli binalar
• Endüstriyel tesisler
• Yıldırım riski yüksek bölgeler

için tercih edilir.

Tip 2

En yaygın kullanılan parafudr tipidir.

Şebekeden gelen ani gerilim darbelerine karşı koruma sağlar.

Evler ve iş yerlerinde genellikle Tip 2 kullanılır.

Tip 3

Hassas elektronik cihazların hemen önüne takılır.

Örneğin;

• Server odaları
• Televizyon
• Bilgisayar
• UPS

Ev İçin Tip 2 Yeterli mi?

Çoğu konutta cevap evet.

Paratoner bulunmayan standart konutlarda kaliteli bir Tip 2 parafudr yeterlidir.

Ancak yıldırım riski yüksek bölgelerde Tip 1 + Tip 2 kombinasyonu tercih edilir.

Parafudr Nasıl Seçilir?

Seçim yapılırken;

• Şebeke tipi (TN-S, TT vb.)
• Faz sayısı
• Nominal gerilim
• In değeri
• Imax değeri
• Up koruma seviyesi
• Kısa devre dayanımı
• Marka kalitesi

dikkate alınmalıdır.

Hangi Markalar Tercih Edilmeli?

Profesyonel uygulamalarda;

• Schneider Electric
• ABB
• Hyundai Electric
• Legrand
• Phoenix Contact
• OBO Bettermann

gibi uluslararası markalar tercih edilir.

Sonuç

Parafudr, yalnızca elektrik panosunu değil, evinizdeki veya iş yerinizdeki tüm elektronik cihazları koruyan önemli bir güvenlik ekipmanıdır.

Doğru seçilmiş ve doğru monte edilmiş bir parafudr, yüksek maliyetli arızaların önüne geçerek tesisatınızın güvenliğini artırır.